การยกระดับเศรษฐกิจครัวเรือนของเกษตรกรในจังหวัดบุรีรัมย์ด้วยระบบเทคโนโลยีสารสนเทศสำหรับวางแผนการใช้จ่ายเพื่อแก้ไขปัญหาความยากจน

ผู้วิจัย

สมศักดิ์ จีวัฒนา, ผกามาศ บุตรสาลี และสุริยา รักการศิลป์

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัจจุบันและปัญหาการจัดการการเงินของเกษตรกรระดับครัวเรือน 2) พัฒนาระบบสารสนเทศสำหรับวางแผนการเงินเพื่อแก้ไขปัญหาความยากจน และ 3) ประเมินประสิทธิภาพและความพึงพอใจในการใช้งานระบบ โดยมีการดำเนินการวิจัย 3 ระยะ คือ ระยะที่ 1 ศึกษาสภาพปัจจุบันและปัญหาในการจัดการการเงินของเกษตรกรระดับครัวเรือน กลุ่มเป้าหมาย ได้แก่ สมาชิกผู้ทำบัญชีครัวเรือนบ้านโนนศิลา จำนวน 30 คน โดยเลือกแบบเจาะจง ระยะที่ 2 พัฒนาและสร้างระบบเทคโนโลยีสารสนเทศสำหรับการวางแผนการใช้จ่ายฯ โดยมีกลุ่มเป้าหมายผู้เชี่ยวชาญด้านบัญชีและผู้เชี่ยวชาญออกแบบระบบสารสนเทศและโปรแกรมคอมพิวเตอร์ จำนวน 6 คน เพื่อประเมินประสิทธิผลของระบบฯ ระยะที่ 3 การประเมินประสิทธิภาพและความพึงพอใจในการใช้ระบบเทคโนโลยีสารสนเทศฯ กลุ่มเป้าหมาย ได้แก่ ครูบัญชีครัวเรือนจำนวน 8 คน เพื่อประเมินประสิทธิภาพต่อการใช้ระบบเทคโนโลยีสารสนเทศฯ และกลุ่มเป้าหมายกลุ่มเกษตรกรที่ถือบัตรสวัสดิการแห่งรัฐ จำนวน 22 คน โดยเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ ระบบเทคโนโลยีสารสนเทศสำหรับวางแผนการใช้จ่ายเพื่อแก้ไขปัญหาความยากจน และแบบสอบถาม เพื่อประเมินประสิทธิภาพและความพึงพอใจของผู้ใช้งานสถิติที่ใช้ในวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัยพบว่า 1)เกษตรกรในจังหวัดบุรีรัมย์มีรายได้จากการเกษตรที่ไม่แน่นอน ขาดการวางแผนการเงินระยะยาวอย่างเป็นระบบ และประสบปัญหาภาระหนี้สินจากรายจ่ายที่เกินรายรับ จากการสนทนากลุ่ม พบความต้องการระบบที่ใช้งานง่ายผ่านสมาร์ทโฟนหรือแท็บเล็ต 2) ระบบที่พัฒนาขึ้นมี 4 โมดูลหลัก ได้แก่ โมดูลบันทึกรายรับ-รายจ่าย การตั้งเป้าหมายการออม รายงานการเงินและหนี้สิน และการเข้าถึงระบบ ผู้เชี่ยวชาญประเมินประสิทธิผลของระบบในระดับมาก โดยช่วยให้เกษตรกรวางแผนการเงินได้ดีขึ้น เพิ่มการออม ลดหนี้สิน และเสริมสร้างเศรษฐกิจครัวเรือนอย่างยั่งยืน และ 3) การประเมินประสิทธิภาพและความพึงพอใจแสดงให้เห็นว่าระบบสามารถส่งเสริมการจัดการการเงินในครัวเรือนและสนับสนุนการแก้ไขปัญหาความยากจนได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยผู้ใช้งานให้คะแนนความพึงพอใจในระดับมาก ผลการประเมินสะท้อนให้เห็นว่าระบบที่พัฒนาขึ้นสามารถส่งเสริมการจัดการการเงินในครัวเรือนและสนับสนุนการแก้ไขปัญหาความยากจนได้อย่างมีประสิทธิภาพ