ผู้วิจัย
มณิสร ดาวช่วย ศศิกานต์ จูกูล เสกสิทธิ์ ดวงคำ
บทคัดย่อ
งานวิจัยเชิงพรรณนาแบบภาคตัดขวางนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างพฤติกรรมสุขภาพตามแนวทางเวชศาสตร์วิถีชีวิตกับ Visceral Fat ของบุคลากรสังกัดกองอาคารสถานที่และบริการ มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์ กลุ่มตัวอย่างได้จากการสุ่มแบบเจาะจงและผ่านเกณฑ์คัดเข้าของโครงการวิจัยจำนวนทั้งสิ้น 48 คน เก็บรวบรวมมข้อมูลโดยใช้แบบประเมินพฤติกรรมเวชศาสตรวิถีชีวิตของกรมอนามัยและวัด Visceral Fat ด้วยเครื่องวัดองค์ประกอบของร่างกายยี่ห้อ TANITA รุ่น MC-780 MA ข้อมูลเชิงพรรณนาวิเคราะห์ด้วยสถิติความถี่และร้อยละ และใช้ Pearson’s correlation coefficient ในการวิเคราะความสัมพันธ์ของพฤติกรรมสุขภาพตามแนวทางเวชศาสตร์วิถีชีวิต กับ Visceral Fat ผลการวิจัยพบว่า กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่มีพฤติกรรมเวชศาสตร์วิถีชีวิตในภาพรวมอยู่ในระดับดีมาก (ร้อยละ 66.6), มี Visceral fat อยู่ในระดับเสี่ยงร้อยละ 43.8 และปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับ Visceral fat ได้แก่ BMI ( r = 0.91, p-value < 0.001) ร้อยละของไขมันร่างกาย (r = 0.53, p-value <0.001) และ ความสามารถในการจัดการความเครียด ( r = -0.31, p-value = 0.03) ข้อเสนอแนะมหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์ควรเร่งส่งเสริมสุขภาพโดยเน้นไปที่พฤติกรรมด้านโภชนาการ นอกจากนี้ ควรมีกิจกรรมที่ส่งเสริมสุขภาพจิตและเพิ่มขีดความสามารถในการจัดการความเครียดของกลุ่มตัวอย่างร่วมด้วย คำสำคัญ : Visceral fat, วัยทำงาน, พฤติกรรมสุขภาพ
บรรณานุกรม
กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข. (2566). รายงานสถานการณ์ภาวะอ้วนและอ้วนลงพุงในวัยทำงาน ปี 2566. https://anamai.moph.go.th เกษม เวชสุทธานนท์, สุพิชชา วงค์จันทร์, & ณัฐนันท์ แซมเพชร. (2566). ความรอบรู้สุขภาพ กิจกรรมทางกาย การบริโภคอาหาร การนอนหลับ การจัดการความเครียด และภาวะโภชนาการของกลุ่มวัยก่อนสูงอายุ (Pre-aging). วารสารการส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม. คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล. (2567). ไขมันพอกตับ...ภัยเงียบที่มากับความอ้วน. https://www.si.mahidol.ac.th คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล. (น.ป.). ลดพุง ลดโรค. https://www.si.mahidol.ac.th จุฑาทิพย์ ลมูล, & วณิชชา คันธสร. (2565). ความชุกและปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับภาวะอ้วนลงพุงของประชาชนในตำบลพรานกระต่าย จังหวัดกำแพงเพชร. วารสาร มรภ.กพ. วิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ และเทคโนโลยี, 1(1). ชวพงษ์ เมธีธรรมวัฒน์, & ธีรพันธ์ สังข์แก้ว. (2565). ผลของการออกกำลังกายด้วยความหนักระดับปานกลางที่มีต่อไขมันช่องท้อง. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ, 22(1). นพพร ทัพอยู่. (2565). ผลของโปรแกรมการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพในบุคลากรที่มีระดับไขมันในช่องท้องและดัชนีมวลกายเกินมาตรฐาน. วารสารวิจัยเพื่อการส่งเสริมสุขภาพและคุณภาพชีวิต. นวพร วุฒิธรรม, รัตนา ช้อนทอง, & ชุติญา สมประดิษฐ์. (2563). ผลของการเสริมสร้างการรับรู้สมรรถนะแห่งตนต่อการควบคุมระดับความดันโลหิต. วารสารพยาบาลทหารบก, 21(1). บศรินทร์ ผัดวัง, อุษณีย์ วรรณาลัย, & ดรุณี พรหมยศ. (2566). การเตรียมความพร้อมทางด้านสุขภาพของวัยแรงงานเพื่อป้องกันโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยราชภัฏศรีสะเกษ, 3(2). ประภัสสร สายมะณี. (2568). การพัฒนารูปแบบการพยาบาลส่งเสริมพฤติกรรมในการดูแลสุขภาพบุคลากรโรงพยาบาลกมลาไสย. วารสารสุขภาพ, 10(2). ปาณิสรา ทัศนัยนา และคณะ. (2566). การเปรียบเทียบดัชนีมวลกายและเปอร์เซ็นต์ไขมันในร่างกายของประชากรวัยทำงาน. วารสารศิลปศาสตร์และวิทยาการจัดการ, 10(1). ภาสิต ศิริเทศ, & ณพวิทย์ ธรรมสีหา. (2562). ทฤษฎีการรับรู้ความสามารถตนเองกับพฤติกรรมการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุ. วารสารพยาบาลทหารบก, 20(1). มยุรี เก่งเกตุ และคณะ. (2563). การสำรวจข้อมูลสุขภาพเบื้องต้นและพฤติกรรมโภชนาการของเยาวชนและวัยทำงาน. คณะเทคนิคการแพทย์ มหาวิทยาลัยหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ. วรวุฒิ ธุวะคำ, & ศศิธร สุขจิตต์. (2560). ความสัมพันธ์ของพฤติกรรมการบริโภคอาหาร การออกกำลังกายและปริมาณไขมันในร่างกาย. วารสารวิชาการวิทยาศาสตร์และวิทยาศาสตร์ประยุกต์, 2(2). ศิรินภา สายชนะ, ไพศรี ตรีผลพันธุ์, & ศิริลาวัลย์ เพิ่มทรัพย์. (2561). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อพฤติกรรมการบริโภคอาหารและการออกกำลังกายในผู้ที่มีภาวะไขมันในเลือดสูง. ศูนย์อนามัยที่ 10 อุบลราชธานี. ศิริพร มยะกุล, กฤษดา แก้วยก, & สุภาวดี จอดนาค. (2568). การพัฒนารูปแบบท่าเต้นออกกำลังกายที่มีผลต่อมวลไขมันในร่างกาย. Health Science, Science and Technology Reviews, 18(1). ศุภลักษณ์ ธนธรรมสถิต และคณะ. (2568). การพัฒนารูปแบบการออมสุขภาพด้วยพหุโปรแกรมการส่งเสริมสุขภาพวัยทำงาน. วารสารศูนย์อนามัยที่ 10 อุบลราชธานี, 13(2). สำนักวิทยบริการ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์. (2567). ไขมันในช่องท้อง (Visceral Fat) อันตรายกว่าที่คิด. https://library.wu.ac.th เครือข่ายคนไทยไร้พุง ราชวิทยาลัยอายุรแพทย์แห่งประเทศไทย. (2565). คู่มือลดพุง ลดโรค: ปรับพฤติกรรมเพื่อสุขภาพ. http://www.raat.or.th อุดมศักดิ์ แก้วบังเกิด. (2564). ผลของโปรแกรมสร้างเสริมสุขภาพด้วยคีตะมวยไทยต่อดัชนีมวลกาย เส้นรอบเอว และสมรรถภาพทางกาย [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยนเรศวร]. คลังปัญญา มหาวิทยาลัยนเรศวร. Primo Trading. (น.ป.). ไขมันในช่องท้อง (Visceral Fat) คืออะไร และวิธีลดอย่างยั่งยืน. https://www.primotrading.co.th SkinX. (น.ป.). ทำความรู้จักกับ Visceral Fat ไขมันในช่องท้องที่มองไม่เห็น. https://skinx.app ไทยสุข (Thaisook). (2568). Visceral Fat: ภัยเงียบใต้พุง. https://www.thaisook.org American Heart Association. (2021, April 22). Excess visceral fat, even in people with a healthy BMI, is a health risk. https://www.heart.org/en/news/2021/04/22/excess-visceral-fat-even-in-people-with-a-healthy-bmi-is-a-health-risk Cleveland Clinic. (2024). Visceral fat: Why it's dangerous and how to lose it. https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/24147-visceral-fat Kopp, W. (2022). The role of adipose tissue in metabolic homeostasis. Nature Reviews Endocrinology, 18, 441–455. https://doi.org/10.1038/s41574-022-00691-w Mayo Clinic. (2024). Belly fat in men: Why weight loss matters. https://www.mayoclinic.org/healthy-lifestyle/mens-health/in-depth/belly-fat/art-20045685 Morais, C., et al. (2023). Ultra-processed foods and their impact on abdominal obesity. Nutrients, 15(21), Article 4501. https://doi.org/10.3390/nu15214501 World Health Organization. (2024, March 1). Obesity and overweight. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/obesity-and-overweigh
หน่วยงานการอ้างอิง
สาขาวิชาสาธารณสุขสาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์
ความคิดเห็น