L7017 และ L7018 : แผนที่มาตรฐานของประเทศไทย

L7017 และ L7018 : แผนที่มาตรฐานของประเทศไทย

ในยุคที่ Google Maps, GPS และระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์ (GIS) กลายเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตประจำวัน หลายคนอาจไม่ทราบว่าเบื้องหลังข้อมูลเชิงพื้นที่ที่เราใช้งานอยู่ทุกวันนี้ มีรากฐานมาจาก “แผนที่ภูมิประเทศมาตรฐาน” ที่ได้รับการจัดทำอย่างเป็นระบบมานานหลายทศวรรษ

สำหรับประเทศไทย หากกล่าวถึงแผนที่ภูมิประเทศมาตราส่วน 1:50,000 ที่ใช้เป็นมาตรฐานระดับประเทศ จะพบชื่อที่นักภูมิศาสตร์และนักสำรวจคุ้นเคยเป็นอย่างดี นั่นคือ L7017 และ L7018

แม้ทั้งสองชุดจะมีลักษณะคล้ายกัน แต่แท้จริงแล้วสะท้อนพัฒนาการทางเทคโนโลยีภูมิสารสนเทศของประเทศไทยในคนละยุคสมัย

จุดเริ่มต้นของแผนที่มาตรฐานประเทศไทย

แผนที่ภูมิประเทศมาตราส่วน 1:50,000 ถือเป็นมาตราส่วนที่ได้รับความนิยมมากที่สุดในการสำรวจภาคสนาม การวางแผนทรัพยากรธรรมชาติ งานทหาร งานวิศวกรรม และงาน GIS

เนื่องจากเป็นมาตราส่วนที่สามารถแสดงรายละเอียดของภูมิประเทศได้ดี ขณะเดียวกันก็ครอบคลุมพื้นที่ได้กว้างพอสำหรับการวิเคราะห์ระดับอำเภอและจังหวัด

ประเทศไทยจึงมีการจัดทำแผนที่มาตรฐานชุดต่าง ๆ อย่างต่อเนื่อง โดย L7017 และ L7018 ถือเป็นชุดที่สำคัญที่สุดในช่วงหลายสิบปีที่ผ่านมา

L7017 เป็นแผนที่ภูมิประเทศมาตราส่วน 1:50,000 ที่ผลิตขึ้นโดยอ้างอิง

• พื้นหลักฐานทางราบ (Horizontal Datum) : Indian 1975

• ระบบพิกัด UTM

• การฉายแผนที่แบบ UTM Projection

Indian 1975 เป็นระบบพิกัดที่ประเทศไทยใช้เป็นมาตรฐานมาเป็นเวลานานก่อนยุค GPS

ระบบดังกล่าวมีจุดกำเนิดจากโครงข่ายหมุดหลักฐานทางรังวัดของประเทศไทยที่เชื่อมโยงกับระบบรังวัดในภูมิภาคเอเชียใต้

ตลอดหลายทศวรรษที่ผ่านมา แผนที่ L7017 ถูกใช้เป็นข้อมูลอ้างอิงหลักในหน่วยงานภาครัฐ มหาวิทยาลัย และงานวิจัยด้านภูมิศาสตร์ทั่วประเทศ

L7018 : แผนที่ยุค GPS และ GIS

เมื่อเทคโนโลยีดาวเทียมเริ่มเข้ามามีบทบาทในการกำหนดตำแหน่ง ประเทศไทยจึงมีการปรับปรุงมาตรฐานแผนที่ให้สอดคล้องกับระบบสากล

จึงเกิดการจัดทำแผนที่ชุด L7018 ขึ้น

โดยมีการเปลี่ยนแปลงสำคัญ คือ

• ใช้พื้นหลักฐาน WGS84 (World Geodetic System 1984)

• รองรับข้อมูล GPS โดยตรง

• สอดคล้องกับมาตรฐาน GIS ระดับสากล

• เชื่อมโยงกับข้อมูลดาวเทียมและภาพถ่ายทางอากาศได้ง่ายขึ้น

กล่าวได้ว่า L7018 คือการนำแผนที่ภูมิประเทศของประเทศไทยเข้าสู่ยุคดิจิทัลอย่างเต็มรูปแบบ

ความแตกต่างระหว่าง L7017 และ L7018

แม้รูปแบบแผนที่จะคล้ายกัน แต่สิ่งที่แตกต่างที่สุดคือ “ระบบพิกัดอ้างอิง”

L7017

• Datum : Indian 1975

• พัฒนาขึ้นในยุคก่อน GPS

• เหมาะกับข้อมูลแผนที่รุ่นเก่า

• ใช้ในงานสำรวจและเอกสารราชการจำนวนมาก

L7018

• Datum : WGS84

• สอดคล้องกับระบบ GPS

• เหมาะกับงาน GIS และ Remote Sensing

• เป็นมาตรฐานที่ใช้งานในปัจจุบัน

หากนำข้อมูลจากทั้งสองระบบมาซ้อนทับกันโดยไม่แปลง Datum ให้ถูกต้อง อาจเกิดการเหลื่อมของตำแหน่งได้หลายร้อยเมตร

นี่คือสาเหตุสำคัญที่ทำให้นักภูมิสารสนเทศต้องให้ความสำคัญกับ Datum Transformation ก่อนการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงพื้นที่

ทำไม L7018 จึงสำคัญต่อการทำ GIS

ปัจจุบันข้อมูลเชิงพื้นที่ส่วนใหญ่ เช่น

• GPS

• Google Maps

• ดาวเทียม Sentinel

• ดาวเทียม Landsat

• UAV Mapping

• Web GIS

ล้วนใช้อ้างอิงกับ WGS84

ดังนั้น L7018 จึงสามารถเชื่อมโยงข้อมูลจากแหล่งต่าง ๆ ได้โดยตรง ลดความผิดพลาดในการวิเคราะห์ และเพิ่มความถูกต้องของข้อมูลเชิงพื้นที่

บทสรุป

L7017 และ L7018 ไม่ได้เป็นเพียงหมายเลขชุดแผนที่ แต่สะท้อนวิวัฒนาการของการทำแผนที่ประเทศไทยจากยุคโครงข่ายรังวัดภาคพื้นดินสู่ยุคดาวเทียมและ GPS

L7017 เป็นตัวแทนของยุค Indian 1975 ซึ่งเป็นรากฐานสำคัญของงานแผนที่ไทยในอดีต

ขณะที่ L7018 เป็นตัวแทนของยุค WGS84 ซึ่งรองรับการทำงานร่วมกับ GPS, GIS และเทคโนโลยีภูมิสารสนเทศสมัยใหม่

สำหรับนักภูมิศาสตร์ นักสำรวจ และนักวิเคราะห์ GIS การเข้าใจความแตกต่างของแผนที่ทั้งสองชุดจึงเป็นพื้นฐานสำคัญที่จะช่วยให้การวิเคราะห์ข้อมูลเชิงพื้นที่มีความถูกต้องและน่าเชื่อถือมากยิ่งขึ้น

Geo Easy : ภูมิศาสตร์ ง่ายนิดเดียว

เรียนรู้โลก เข้าใจพื้นที่ ด้วยภูมิศาสตร์และภูมิสารสนเทศ